KAPALAYKatuwang sa bawat ani
Menu
← Bumalik sa Problema KoFIELD GUIDE · SOURCE-CHECKED 23 OCT 2026

SAKIT · MALAKAS NA EBIDENSYA

Rice blast

Blast ng palay · Magnaporthe oryzae

Fungal disease na maaaring tumama sa dahon at bahaging may uhay. Hindi sapat ang “may batik” para makumpirma ito; tingnan ang hugis, lokasyon, crop stage at pattern sa bukid.

Actual na larawan ng sintomas ng rice blast sa palay.
Larawan ng blast lesions sa palay mula sa plant pathology collection. Reference photo ito; ihambing sa palatandaan at huwag ituring na diagnosis sa inyong bukid. Photo credit: Donald Groth, Louisiana State University AgCenter, Bugwood.org · Public domain. Source ↗
KATEGORYASakit
BAHAGIDahon, Sheath / puno, Uhay
CROP STAGEPunla, Pagsusuwi, Pagbuo ng uhay, Pamumulaklak
EBIDENSYAMalakas

Ganito ba ang nakikita mo?

Huwag umasa sa iisang kulay o larawan. Suriin ang magkakaibang halaman, crop stage, field pattern, water condition at recent na gawain sa bukid. Mas kapaki-pakinabang ang close-up kasama ng larawan ng buong halaman at apektadong bahagi ng plot.

  • Sa dahon, hanapin ang pahaba o spindle/diamante na lesion na maputla o abo ang gitna at mas maitim ang gilid.
  • Maaaring magkaroon ng lesion sa collar o node; kung lesion ang kumapit sa leeg ng uhay, puwedeng pumuti o mawalan ng laman ang bahagi sa itaas.
  • Ihambing ang maraming halaman at dahon; ang iisang batik ay hindi kumpirmasyon.

Baka iba ito

May mga problemang magkahawig. Ang pagkakaiba ay maaaring nasa hugis ng lesion, bahaging unang tinamaan, crop stage, field pattern o direktang palatandaan ng pest.

LOOK-ALIKEBrown spot

Madalas bilog o oval na kayumanggi ang lesion; maaaring may mas maputlang gitna at mas matingkad na gilid.

LOOK-ALIKEBacterial leaf blight (BLB)

Hanapin ang water-soaked o dilaw na guhit na nagsisimula sa leaf tip o edge at humahaba; maaaring maging straw-colored.

LOOK-ALIKEHerbicide injury

Ask what product was applied, when, rate from label, weather/wind, tank mix and whether spray overlap or drift occurred.

Kailan at saan lumalabas?

Mga yugto: Punla, Pagsusuwi, Pagbuo ng uhay, Pamumulaklak.

Naiuugnay sa mahalumigmig na kondisyon at susceptible host; nag-iiba ang panganib ayon sa variety at crop stage. Hindi nagtatakda ang Kapalay ng eksaktong climate threshold.

Hindi nagtatakda ang Kapalay ng eksaktong temperature, rainfall o season threshold kung wala itong mapagkakatiwalaang source. Magkaiba ang risk kada lugar, variety, patubig at crop management.

Ano ang gagawin ko ngayon?

  1. Kumuha ng close-up at larawan ng buong halaman; itala ang crop stage, variety at lawak ng mga apektado.
  2. Tingnan kung may lesion din sa collar/node at kung nagsimula sa iisang bahagi ng bukid.
  3. Kung mabilis kumakalat o may apektadong uhay, magpakonsulta sa Municipal/City Agriculture Office o crop protection technician.

Action threshold: Walang sapat na verified action threshold sa Kapalay para sa partikular na bukid na ito.

Non-chemical at IPM

Hindi pare-pareho ang non-chemical option sa bawat problema. Ang “non-chemical” ay hindi awtomatikong ibig sabihin ay certified organic input.

  • Gumamit ng variety na may documented na angkop na reaction para sa lugar; tingnan ang seed source at lokal na rekomendasyon.
  • Panatilihin ang balanced fertilizer at iwasan ang sobrang nitrogen; hindi ito kapalit ng diagnosis.

Mga dapat iwasan

  • Huwag mag-spray dahil lang may batik; maaaring ibang sakit, insect injury o chemical damage.
  • Huwag ipagpalagay na fungicide ang sagot nang walang pagkilala at lokal na label verification.

Kung iniisip ang chemical

Hindi nagrerekomenda ang Kapalay ng produkto o dosage para sa problemang ito sa current batch. I-confirm muna ang target at tingnan ang kasalukuyang FPA registration, registered crop/target at mismong product label. Magkakaiba ang dosage ayon sa formulation; huwag mangopya ng rate mula sa ibang produkto.

Buksan ang FPA Registered Products ↗ · Banned/restricted products ↗

Kung may exposure o pagkalason, humingi ng agarang tulong sa emergency/health service; huwag umasa sa improvised home treatment.

Mga variety na may documented R/MR reaction

Pinapakita lang ang mga profile sa Kapalay na may R o MR code sa pinanggalingang database. Trial-based ang rating at hindi garantiya ng proteksyon sa bawat lugar o pathogen population.

Buksan ang buong variety library →

Paano hindi maulit sa susunod na tanim?

  • Pumili ng certified seed at angkop na variety.
  • I-record ang date, variety, fertilizer, tubig at crop stage para maihambing sa susunod na tanim.

Itala ang petsa, crop stage, lote, variety, tubig, weather, input, larawan at follow-up sa farm journal. Ang history ay nakakatulong maghambing, pero trend lang ang dapat sabihin kapag may aktuwal na records.

Mag-diagnose ng ibang sintomas

Kailan hihingi ng tulong?

  • Mabilis na kumakalat o maraming plot ang apektado.
  • Hindi mo matukoy kung sakit, peste, nutrient, tubig o chemical injury.
  • May malaking crop damage o paulit-ulit na treatment failure.
  • May pesticide exposure o posibleng unsafe application.

Dalhin ang close-up at whole-plant photos, crop stage, field map/location, variety, dates, water condition at product label sa technician.

Mga pinagkunan

Ang evidence status ay tumutukoy sa source coverage sa profile na ito; hindi ito official diagnosis label.

IRRI Rice Knowledge BankRice Doctor ↗

Decision support for rice problem identification; hindi kapalit ng local diagnosis.

Sinuri: 23 Oktubre 2026